#TurnItUp: Fela Kuti and Afrika '70 - Zombie


Η μουσική, στην ιστορία της, έχει πολλούς αφανείς ήρωες, οι οποίοι προσπάθησαν με το έργο τους να κάνουν τον κόσμο λίγο καλύτερο. Ο Fela Anikulapo Kuti ήταν, αδιαμφισβήτητα, ένας από αυτούς. Πολυοργανίστας, συνθέτης, μαέστρος, ο Fela Kuti θα ονοματοποιήσει αυτό που, σήμερα, αποκαλούμε afrobeat, τη μίξη, δηλαδή, της παραδοσιακής αφροκουβανέζικης μουσικής Yoruba με την funk και την jazz. Όντας γιος της αρχηγού του κινήματος των γυναικείων δικαιωμάτων στη Νιγηρία του ‘70, ο Fela θα εξελιχθεί σε φάρο του πολιτικού ακτιβισμού στην δυτική Αφρική, ενώ η μουσική του θα γίνει σημαία του Παναφρικανισμού.


Το 1974, κυκλοφορεί το Zombie, ένα άλμπουμ που έμελλε να φέρει ραγδαίες εξελίξεις στην κοινωνικοπολιτική κατάσταση της Νιγηρίας. Μιλάμε για την εποχή στην οποία η χουντική κυβέρνηση της χώρας δρούσε με τον πλέον ανεξέλεγκτο τρόπο, με μαζικές εκτελέσεις και συλλήψεις, υπό την σκέπη, πάντα, της μαμάς Αγγλίας. Ο τίτλος, Zombie, χαρακτηρίστηκε ως αλληγορική επίθεση στις βίαιες τακτικές του στρατού και “προκάλεσε” μια καθόλου αλληγορική επίθεση από την Νιγηριανή κυβέρνηση στην κοινότητα Kalakuta που είχε εγκαθιδρύσει ο Fela στα προάστια της πρωτεύουσας. Εκεί, χίλιοι στρατιωτικοί θα διαλύσουν τις εγκαταστάσεις, θα ξυλοφορτώσουν τον Fela Kuti, ενώ θα πετάξουν από το παράθυρο τη μητέρα του, οδηγώντας την σε αποτρόπαιο θάνατο.


Τέσσερα χρόνια αργότερα, ακολουθούν δύο από τις πιο επεισοδιακές συναυλίες που έχουν καταγραφεί. Η μία, στην Άκκρα της Γκάνας, στην οποία όταν ακούστηκε το 'Zombie', ξεκίνησαν αιματηρές διαμάχες ανάμεσα στο κοινό και τις δυνάμεις της αστυνομίας. Φυσικά, ο Fela Kuti δεν έγινε ξανά δεκτός στη χώρα. Η δεύτερη, στο φεστιβάλ jazz του Βερολίνου, στην οποία το κοινό αποδοκίμασε τον Fela, ο οποίος βρέθηκε κατηγορούμενος για υπεξαίρεση των εσόδων της συναυλίας για πολιτικό όφελος.


Πέρα από το πολιτικό και κοινωνικό υπόβαθρο, το Zombie αποτελεί το μεγαλύτερο κεφάλαιο της afrobeat. Τα χάλκινα πνευστά, τα παραδοσιακά κρουστά και οι αρχέγονες, αφρικάνικες φωνές του Fela Kuti και της χορωδίας του αποτυπώνουν με τον πλέον εμφατικό τρόπο το fusion της funk με την σαμανική μουσική της Αφρικής. Παρότι πολυγραφότατος και εξαιρετικός γνώστης της Αγγλικής γλώσσας, ο Kuti επιλέγει να τραγουδήσει στην κρεολική διάλεκτο Pidgin, τα καθημερινά αγγλικά της Νιγηρίας, ως πολιτικό σχόλιο στην επιτηδευμένη προσπάθεια αλλοτρίωσης της εθνικής ταυτότητας από την φιλοαγγλική φασιστική εξουσία., με σκοπό το άνοιγμα σε ένα πιο ευρύ κοινό και την ταύτιση με τη μάζα των συμπατριωτών του.


Το Zombie είναι ένα κειμήλιο που πρέπει να βρίσκεται σε κάθε συλλογή βινυλίων, όπως τα κλασσικά φιλοσοφικά, πολιτικά βιβλία σε μια βιβλιοθήκη. Ειδικά στις μέρες μας, στις οποίες ο κίνδυνος της φίμωσης, της λογοκρισίας και του πολιτικού αυταρχισμού φαντάζει όχι μόνο ορατός, αλλά παίρνει τρομακτικές διαστάσεις, καλό θα είναι να ακούσουμε και να μάθουμε από τις ιστορίες που έχουν να μας διηγηθούν οι παλαιότεροι.

Original Release Date |1977


Label | Coconut

Producer | Fela Kuti


Running Time | 53:41


Tracklist

1. Zombie

2. Mr. Follow Follow

3. Observation No Crime

4. Mistake