• Νίκος Παπανικολάου

O Joe Strummer ήταν ο τελευταίος των μουσικών επαναστατών


Υπήρξε μία από τις πιο δυναμικές φιγούρες της μουσικής. Ένας μύθος για να είμαστε πιο ακριβείς. Από αυτούς που περνάνε από γενιά σε γενιά και φτάνουν να θεωρούνται κάτι, σχεδόν, θεϊκό. Στη περίπτωση του Joe Strummer, απολύτως δίκαια.


Γράφει ο Νίκος Παπανικολάου


Γόνος πλούσιας οικογένειας, με πατέρα διπλωμάτη, ο Strummer θα γεννηθεί στη Τουρκία, το 1952. Ήταν από τις περιπτώσεις ανθρώπου που κάποιος θα τον θεωρούσε τυχερό, αναλογιζόμενος τις συνθήκες που επικρατούσαν στην Αγγλία εκείνη την εποχή. Φυλετικές διακρίσεις, φτώχεια, ανεργία, ο Strummer έμοιαζε να έχει κερδίσει το λαχείο όντας μέλος μεγαλοαστικής και κοινωνικά σεβαστής οικογένειας.


Ωστόσο τα απαρνήθηκε όλα αυτά. Φεύγει από το σπίτι, κάνει δουλειές του ποδαριού, επαναστατεί, χτυπιέται, διαδηλώνει, φωνάζει, διαμαρτύρεται για ένα καλύτερο αύριο. Όχι για το δικό του. Το δικό του ήταν, εκ γέννησης, εξασφαλισμένο. Διαμαρτύρεται για το μέλλον όλων των υπολοίπων όμως. Ανάμεσα στις δουλειές που έκανε, αποφάσισε να πιάσει στα χέρια του τη κιθάρα, προκειμένου να καταφέρει να παίζει στους σταθμούς του Μετρό, για να βγάζει ένα εξτρά χαρτζιλίκι κι από ‘κει. Θα αρχίσει να παίζει με μερικές μπάντες, μέχρι που θα τις παρατήσει για να παίξει με άλλους δύο, αντίστοιχα αγανακτισμένους έφηβους, τον Mick Jones και τον Paul Simonon. Ήταν η αρχή του μύθου…


Πριν ακόμη γεννηθούν ως γκρουπ, οι Clash ήταν μία ιδέα που στριφογύριζε στο μυαλό του μάνατζερ, Bernie Rhodes, ως ριζοσπαστική καλλιτεχνική αντίδραση απέναντι στους Sex Pistols του συναδέλφου του, Malcolm McLaren. Ήταν το 1976, όταν η Βρετανία άρχισε να διασπάται. Το Λονδίνο βράζει. Η ανεργία και η αδικία μαστίζει το μεγαλύτερο μέρος του λαού. Οι Sex Pistols έπαιζαν punk γιατί δεν είχαν επιλογή. Οι Clash, ωστόσο, έπαιζαν punk γιατί το έκαναν από επιλογή. Άλλωστε και οι τρεις τους ανήκαν σε μεγαλοαστικές και εύπορες οικογένειες. Κι αυτή η μικρή, αλλά απόλυτα σημαντική, λεπτομέρεια, ήταν που έκανε τους Clash σημαντικότερη μπάντα από τους Pistols. Πως απαρνήθηκαν μία εξασφαλισμένα εύπορη ζωή για να βγουν στους δρόμους για να έχει η γενιά τους ένα καλύτερο και κυρίως ένα δικαιότερο αύριο. Το Λονδίνο θα ήταν η πρώτη πόλη που θα αποδεχόταν και θα υιοθετούσε την πανκ.

"Ο άνετος κόσμος που μας είπαν θα συνεχίσει για πάντα, όπου θα ήταν εγγυημένη η πλήρης απασχόληση… Αυτός ο άνετος κόσμος έχει φύγει τώρα," θα πει ο πρωθυπουργός James Callaghan, στη Διάσκεψη του Εργατικού Κόμματος. Στον ορίζοντα βρισκόταν η αντεπανάσταση των Torries, η Margaret Thatcher, και η αναταραχή των πολιτών που θα τη συνόδευε. Στο Δυτικό Λονδίνο όμως, η επανάσταση είχε αρχίσει. Ο Strummer, ο άνθρωπος που θα γινόταν το τελευταίο μέλος των Clash, έμελλε να είναι και ο άνθρωπος που καθόρισε όχι μόνο τη μπάντα, αλλά και την punk συνολικά. Ο ίδιος κατάφερε να επανεφεύρει το είδος, τις θεμελειώδεις αξίες του, και δούλεψε σκληρότερα από τον καθένα για να το κάνει αυτό πραγματικότητα.


Η πολιτιστική παρουσία των Clash - αντιρατσιστική και αποκαλυπτική - ήταν ένα προπύργιο ενάντια στην άνοδο της ακροδεξιάς στη Βρετανία. Ο Strummer μιλούσε διαρκώς υπέρ των απεργών πείνας του IRA, των Αριστερών αντάρτικων της Λατινικής Αμερικής και των παιδιών χωρίς εισιτήρια συναυλιών. Αυτός ο ίδιος άγριος ανθρωπισμός είχε τη μουσική που του άρμοζε: Οι Clash έγιναν παραγωγικοί, απερίσκεπτοι, καθηλωτικοί.

Το Δεκέμβρη του ’79, o Strummer μαζί με τους Clash θα ηχογραφήσουν το London Calling. Ένα από τα ιστορικότερα άλμπουμ στη ροκ μουσική και ένα από τα πιο επαναστατικά άλμπουμ αυτής. Ουσιαστικά ήταν ένα κάλεσμα στη νεολαία να βγει στους δρόμους και να ανατρέψει το κατεστημένο. Χρησιμοποίησε τη μουσική για να περιγράψει τις φυλετικές διακρίσεις στο Brixton, τη καταπίεση στο Λονδίνο, τη βία της αστυνομίας. Ο Strummer ουδέποτε γούσταρε να γράφει για έρωτες κι αγάπες όταν ο κόσμος γύρω του έβραζε. Όπως ουδέποτε θέλησε να κάνει τη ζωή ενός μεγάλου ροκ σταρ. Ο Strummer έβλεπε τη μουσική τη φωνή των κατατρεγμένων του κόσμου. Έγραφε και τραγουδούσε γι’ αυτούς, κάτι που έκανε τους Clash τη μπάντα με τη μεγαλύτερη επιρροή στην alternative rock μουσική.


Οι Clash θα διαλυθούν στα μέσα της δεκαετίας του ’80, έχοντας πετύχει στο ακέραιο το σκοπό τους ωστόσο. Ο Strummer θα παίξει σε ταινίες, θα δημιουργήσει διάφορα μουσικά σχήματα και θα παραμείνει πολιτικά ενεργός μέχρι και το τέλος της ζωής του, το 2002. Αντίθετα με τη ζωή που έζησε, ο Strummer θα φύγει ήσυχα από τη ζωή, πλάι στην οικογένεια του, έπειτα από ανακοπή καρδιάς. Το όνομα του, μαζί με αυτά των Paul Simonon και Mick Jones, θα γραφτούν στο Rock And Roll Hall Of Fame. Όμως αυτό είναι ψιλά γράμματα. Οι Clash κατάφεραν να γράψουν το όνομα τους στις καρδιές και στα μυαλά εκατομμυρίων ανθρώπων. Και αυτό ήταν, είναι και θα είναι η μεγαλύτερη αναγνώριση του Strummer, του Simonon και του Jones. Και, πιθανότατα, αυτή που θα τους ικανοποιούσε περισσότερο.

Όταν η alternative δεν είναι η εναλλακτική σου​

  • Facebook
  • Instagram
  • Spotify
  • YouTube
  • Twitter

©2021 by Breakroom