Το Zack Snyder's Justice League ξαναβάζει τη DC στο υπερηρωικό τοπίο


Είναι απίθανο, αν έχεις ένα ελάχιστο ενδιαφέρον για την pop culture να μην έχει πάρει το μάτι σου τελευταία κάποιο νέο σχετικά με τη νέα ταινία Justice League: την ταινία που ενώνει ορισμένα βασικά ονόματα της εταιρίας DC σε μία ομάδα κατά το πρότυπο των ήδη αναγνωρίσιμων Avengers που μεσουρανούν κινηματογραφικά κάτω από τη σημαία της Marvel (και αργότερα και της Disney) περίπου μία δεκαετία τώρα. Ο δρόμος της DC, καθως ακολουθούσε τα ίχνη της αντίπαλης εταιρίας, υπήρξε πιο περιπετειώδης, μερικές φορές αλλοπρόσαλλος αλλά χάρη στην ταινία που προ ημερών είδαμε, δείχνει πλέον σίγουρος ώστε η εταιρία να διεκδικήσει με αξιώσεις κομμάτι της πίτας του blockbuster κινηματογράφου.


Όποιος έχει μάτια βλέπει: η δημιουργία franchise είναι κυριολεκτικά αυτοσκοπός για πολλές εταιρίες εδώ και χρόνια, με μικρότερη ή μεγαλύτερη (πιο σπάνια) επιτυχία. Σε αυτό το κυνήγι έχει επιδοθεί, με έναν ανορθόδοξο τρόπο και η DC εδώ και 5-6 χρόνια που υπό τη σκιά των δημοφιλών γιγάντων της, Batman και Superman, προσπαθεί να συστήσει στο κοινό και άλλους, λιγότερο γνωστούς ως τώρα ήρωες μέσω ενός ενιαίου σύμπαντος. Το παρελθόν της, σε κάθε άλλο μέσο (στα κόμικ, στα videogames και το animation) είναι ένδοξο εδώ και δεκαετίες και δηλώνω δίχως συστολές θαυμαστής: Από μικρό παιδί έως σήμερα, έχω διασκεδάσει κατά κόρον με τα προϊόντα της, από το αποκαλούμενο "Timmverse" με τις απάτητες κορυφές, για κάθε ηλικιακή ομάδα Batman the Animated Series και Justice League, έως το πιο πρόσφατο Animated Movie Universe, τα Teen Titans και Young Justice και τα συνιστώ ανεπιφύλακτα σε οποιονδήποτε νιώθει να έλκεται από τα κινηματογραφικά της αποτελέσματα.

Πώς, με τόσο πλούσιο υλικό, χρειάστηκε να φτάσει 2021 για να καταφέρει να αποκατασταθεί κινηματογραφικά η ιδέα ενός ενιαίου σύμπαντος με τους ήρωές της;


Justice League (2017)- Μία ταινία "Φρανκενστάιν"


Βρισκόμαστε στο έτος 2017. Η κινηματογραφική Marvel μεσουρανεί με ταινίες της τρίτης φάσης της, ενώ η κινηματογραφική DC έχει παραδώσει τα κλειδιά της δημιουργίας franchise στον αμφιλεγόμενο (πρέπει να αναγνωρίσω, κι ας ανήκω στη μεριά των θαυμαστών του) Zack Snyder. Ένας σκηνοθέτης που οτιδήποτε έχει σκηνοθετήσει, έχει τουλάχιστον μια αισθητική κομικς (πχ. Watchmen, 300). Επίσης ένας σκηνοθέτης του οποίου οι ταινίες βελτιώνονται αν τις δεις σε ένα Director's Cut, αυξημένο συνήθως κατά μισή τουλάχιστον ώρα που κόπηκε από την έκδοση στο σινεμά (αλλά για να είμαστε ειλικρινείς, πολύ μικρό κλάσμα των θεατών μιας ταινίας που δεν ικανοποιήθηκαν, θα ασχολήθηκε περαιτέρω με το director's cut). Κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων για την ταινία Justice League που θα ένωνε για πρώτη φορά τους κινηματογραφικούς του ήρωες, εγκαταλείπει τη δουλειά κατόπιν μις προσωπικής τραγωδίας (της αυτοχειρίας της κόρης του, Autumn) και στη θέση του έρχεται ο Joss Whedon (γνωστός στο χώρο από τις πρώτες δύο ταινίες Avengers) να ολοκληρώσει, ξαναγράφοντας και ξαναγυρίζοντας σκηνές.


Από τη μέρα που βγήκε η ταινία μέχρι και πριν λίγους μήνες, οι φήμες για το παρασκήνιο της δημιουργίας της πλήθαιναν συνεχώς, με ορισμένα σκηνικά να ανήκουν επάξια στο χώρο της κωμωδίας, όπως εκείνο που ήθελε να μειώνεται με κάθε τρόπο ο χρόνος μέχρι που έφτασε να διαρκεί λιγότερες από δύο ώρες, για να μην αποθαρρυνθεί από τη διάρκεια το κοινό, ή εκείνο που ήθελε στελέχη της Warner Bros να βιάζονται να κυκλοφορήσει η ταινία πριν βγει η χρονιά για να μη χάσουν ένα πριμ παραγωγικότητας.

Και άλλα, στη σφαίρα του δράματος, όπως οι υπό διερεύνηση ισχυρισμοί αντιεπαγγελματικής συμπεριφοράς του Whedon προς τον ηθοποιό Ray Fischer που υποδύεται τον Cyborg.


Εν γένει, μια ωραία ατμόσφαιρα. Ίσως σε κάποιες δεκαετίες, να δούμε κάτι σχετικό από το Hollywood, που αρέσκεται γενικά να γυρίζει αυτοαναφορικά ντοκιμαντέρ-ταινίες για τις δυσκολίες στην διαδικασία της κινηματογραφικής παραγωγής (όπως το φετινό Mank, το Disaster Artist, αλλά και το The Death of Superman Lives για μια παλιότερη ταινία Superman με τον Nicholas Cage πρωταγωνιστή).


Μετά την εμπορική αποτυχία της ταινίας, ο δρόμος της DC επικεντρώθηκε σε πιο αυτόνομες ταινίες που μετά βίας αναγνώριζαν την ύπαρξη άλλων ηρώων στο ίδιο σύμπαν (Aquaman, Shazam) ή δήλωναν ευθύς εξαρχής ότι δεν κινούνται στο ίδιο διευρυμένο κινηματογραφικό σύμπαν (Joker, το επερχόμενο The Batman). Και αυτή μπορεί να είναι μία συνταγή μεγαλύτερης καλλιτεχνικής ελευθερίας, μιας που η πλειονότητα των επόμενων ταινιών έτυχε καλύτερης ανταπόκρισης, αλλά παράλληλα έμοιαζε σαν παραίτηση από την μεγαλύτερη ιστορία που θα μπορούσε να προσδώσει στους χαρακτήρες διάρκεια και μια θέση στην pop culture που εν γένει σήμερα κυριαρχείται από το είδος.


Τη γενική απογοήτευση επακολούθησε μια μαζική διαδικτυακή καμπάνια θαυμαστών του Zack Snyder (Release the Snyder Cut) που τροφοδοτούσε και ο ίδιος με πληροφορίες για το περιεχόμενο της δικής του εκδοχής, η οποία φημολογούταν πως διέφερε αρκετά από αυτό που είχαμε δει. Την καμπάνια υποστήριξαν και οι πρωταγωνιστές του, άλλοι σκηνοθέτες ταινιών της DC και σεναριογράφοι του Hollywood. Μετά από όλα αυτά το Μάιο του 2020, ανακοινώθηκε η εκ νέου χρηματοδότηση και η επιστροφή της ταινίας που προ ολίγων ημερών απολαύσαμε, με νέο υλικό, γυρίσματα σύμφωνα με το όραμα του αρχικού σκηνοθέτη και μια γενικότερη αίσθηση δημιουργικής ελευθερίας, μιας που η ταινία δεν θα έβγαινε στις αίθουσες.


Διορθώνοντας τα προβλήματα


Για να μπούμε όμως και στο ψητό, τι ακριβώς κάνει καλύτερα η νέα ταινία ώστε με βεβαιότητα όλοι οι σκηνοθέτες των λοιπών ταινιών της DC να συνεχίζουν τις ταινίες τους σαν η προηγούμενη να μη συνέβη ποτέ;


1. Ο εχθρός


Κάθε ταινία που επικεντρώνεται στο μανιχαϊστικό δίπολο καλού-κακού, χρειάζεται όπως είναι φυσικό έναν εχθρό να εξισορροπεί την πλάστιγγα, να τον αισθάνεται ο ήρωας και ο θεατής σαν απειλή και ταυτόχρονα, ει δυνατόν, να τον καταλαβαίνει. Μονοδιάστατοι κακοί έχουν υπάρξει πολλοί από τις απαρχές του είδους, κλισέ φιγούρες με απειλητικές δήθεν ατάκες που χωρίς να διαφαίνεται στο κοινό κάποιο ιδιαίτερο κίνητρο επιδιώκουν την καταστροφή και τους ξεχνάς ήδη βγαίνοντας από τον κινηματογράφο. Ο στρατηγός Steppenwolf του 2017 ανήκει στο πάνθεον των αδιάφορων εχθρών, ένας β' κατηγορίας χαρακτήρας με οριακά ανύπαρκτο παρελθόν επί της οθόνης, που έμοιαζε να πετάει ατάκες βγαλμένες από generator απειλών και αφήνει να εννοείται ότι υπάρχει κάτι ανώτερο πίσω του. Ο Steppenwolf παραμένει και σε τη νέα ταινία ως βασική απειλή, αλλά επανασχεδιάζεται ώστε να θυμίζει περισσότερο τον αιμοβόρο εξωγήινο κατακτητή που συνιστά και λιγότερο έναν ανθρωπόμορφο κακό από B-movie επιστημονικής φαντασίας με περίεργο CGI κράνος. Ταυτόχρονα τα κίνητρά του αναλύονται περισσότερο, σε αυτά ενός πλάσματος που υποχρεούται να κάνει τη δουλειά του για να του επιτραπεί να επανέλθει στην πατρίδα του μετά από κάποια προδοσία που είχε διαπράξει. Οι γνώριμοι με τη DC ήξεραν και φέτος είδαμε επιτέλους τη μεγαλύτερη απειλή και πώς την υπηρετεί: ο Darkseid (ή Δαρκcειδοc/Cκοτομηδηc επί το ελληνικότερον), μία από τις εμβληματικότερες εχθρικές φιγούρες της DC ένας κατακτητής αντίστοιχος του Thanos που αναζητά στο αχανές σύμπαν ένα όπλο για να εξαλείψει την ελεύθερη βούληση. Τώρα, μιλάμε.




2. Οι δευτερεύοντες χαρακτήρες


Ο Batman, ο Superman και η Wonder Woman, ήταν ήδη γνωστοί πριν βγει η ταινία του 2017, όχι μόνο επειδή αποτελούν τις ναυαρχίδες της DC, αλλά και επειδή τους είχαμε δει σε τουλάχιστον μία ακόμα ταινία. Αυτό μας αφήνει με τρεις πρωτοεμφανιζόμενους ήρωες, τον Flash, τον Aquaman και τον Cyborg που εμφανίστηκαν τότε και έπρεπε εντός διώρου να κερδίσουν το κοινό ώστε να τους ακολουθήσει σε μελλοντικές μοναχικές τους περιπέτειες. Όπως ήταν αναμενόμενο, κανένας από τους τρεις τους δεν φάνηκε ιδιαίτερα, με αποτέλεσμα το 2017 να παρακολουθήσουμε μια ετερογενή ομάδα, που της πήρε σχεδόν μιάμιση ώρα να ενωθεί και άλλη μισή για να αντιμετωπίσει βιαστικά τον πρώτο της αντίπαλο. Σε αυτή τη βιαστική εκδοχή λοιπόν, παρακολουθήσαμε βεβιασμένες αποφάσεις χωρίς ιδιαίτερο νόημα, πολύ περιληπτική επίδειξη των ικανοτήτων του καθενός, αυτονόητη μείωση του ρόλου των κεντρικών ηρώων για να πάρουν οι λοιποί ο,τι ανάσα μπορούσαν και χαρακτήρες τόσο μονοδιάστατους που ο καθένας θα μπορούσε να αναλυθεί σε μία πρόταση. Το 2021, σε μια ταινία διπλάσιας διάρκειας, είχαν όλοι τους περίπου ισάξιο χρόνο και προσωπικές στιγμές για να λάμψουν, κίνητρα και ατομικές ιστορίες που προξενούν το ενδιαφέρον για να τους δεις σε solo ταινία και, εν τέλει, την πολυαναναμενόμενη ομαδική χημεία και συνεργασία στη στιγμή της μάχης. Ιδίως ο Cyborg, ένας χαρακτήρας που είναι δύσκολο να τον κάνεις ενδιαφέροντα ακριβώς λόγω της ύπαρξης τόσων παρόμοιων (πχ. Robocop, Terminator), είχε αδικηθεί αρκετά με την κινηματογραφική του απόδοση, γεγονός που δημιουργεί υποψίες πως οφείλεται στην προσωπική διένεξη ηθοποιού-σκηνοθέτη.


Οι ήρωες της ταινίας, από τον ηγέτη Batman έως τον διστακτικό Cyborg, μας συστήνονται σε πρώτη φάση ως μονάδα και κατόπιν ενώνονται σε μια ομάδα, πράγμα που φαίνεται ο Whedon να έχει ξεχάσει από την θητεία του στους Avengers: Όσο cool κι αν δείχνει ένα πλάνο με έξι ήρωες, όταν συνδυάζονται στη μάχη, ο θεατής πρέπει να έχει εξοικειωθεί μαζί τους ώστε απολαμβάνοντας το να βλέπει κάτι παραπάνω από ένα όνομα και μια χαρακτηριστική ικανότητα. Οι υπεράνθρωποι της Justice League, ακόμα κι αν είναι βασιλιάδες, Αμαζόνες και εξωγήινοι, εδώ κερδίζουν το ενδιαφέρον μας παρουσιάζοντας σε ισότιμο περίπου χρόνο, προβλήματα απολύτως γήινα, όπως η οριστική απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου, ή προσκόλληση στο παρελθόν, τα "πρέπει" του κοινωνικού σου κύκλου ή απλά το χαώδες συναίσθημα ότι ο προσωπικός σου κόσμος αλλάζει ριζικά. Η ένωση τους σηματοδοτεί την μεταστροφή, από το μοναχικό δρόμο της θλίψης του καθενός, στην ελπίδα του "μαζί". Σε τέσσερεις ώρες ο Snyder μας υπενθυμίζει ότι ακόμα και οι ταινίες για υπερανθρώπους, κάτω από τα εντυπωσιακά και εφετζίδικα στοιχεία μιας απόδρασης από το καθημερινό, μπορούν να έχουν έναν πυρήνα επικεντρωμένο στους ανθρώπους, τις εσωτερικές διαμάχες και τις εμπειρίες τους.


3. Η καλλιτεχνική ταυτότητα

Το Justice League του 2017, πέρα από όλα τα άλλα, ήταν μια ταινία χωρίς ταυτότητα. Ο Joss Whedon προσπάθησε να μοιάζει με ταινία Marvel (και συγκεκριμένα με το πρώτο Avengers) μετά την κριτική που είχε ακούσει ο Snyder για τη βλοσυρότητα και τη σοβαροφάνεια των ηρώων του, αλλά ακόμα και αυτό, ενδεχομένως ελλείψει χρόνου, προσπάθησε να το κάνει με χονδροειδή τρόπο. Μερικά άστοχα αστεία προστέθηκαν στον Flash για να ελαφραίνει το κλίμα, με αποτέλεσμα να θυμίζει το Spider-Man του Tom Holland. Μερικές χαβαλετζίδικες ατάκες του Aquaman που τον έκαναν να μοιάζει με σαλιάρη καλοπερασάκια, όπως επίσης και μερικές στον Batman που δεν λειτούργησαν και του αφαίρεσαν το όποιο κύρος του είχε προσδώσει το Batman v Superman (στο οποίο αξιολογήθηκε ως highlight από τους περισσότερους). Ο "γερασμένος" Batman του Snyder μετατράπηκε συνοπτικά από το προφίλ ενός μεσήλικου εκδικητή που πρέπει ξαφνικά αντί για συμμορίες να αντιμετωπίζει απόκοσμες δυνάμεις, στον κουρασμένο ηγέτη που καλεί ενισχύσεις επειδή έχουν αρχίσει να τον δέρνουν μέχρι και οι Parademons και το αναγνωρίζει γελώντας.


Τα χρώματα στο τελευταίο μισό της ταινίας έγιναν, για κάποιον απροσδιόριστο λόγο πιο κόκκινα:

"Δεν μπορούν να σε κατηγορήσουν για επιτηδευμένο σκοτάδι στην ταινία σου αν είναι γεμάτη με αταίριαστο φως"


Η ιστορία ως κορμός παρέμεινε ίδια αλλά κάποια συνδετικά στοιχεία αφαιρέθηκαν για να μειωθεί ο χρόνος, ενώ άλλα επιχείρησαν να την καταστήσουν πιο "κατάλληλη για όλη την οικογένεια" όπως τα minions του Steppenwolf που αναδείχθηκαν σε σημαίνοντα στοιχεία της πλοκής, Ταυτόχρονα ένα μέρος της ταινίας είχε ενσωματωμένα τα στοιχεία που ήθελε ο Snyder. Το πιο πρόσφατο αποτέλεσμα, ακόμα και όσοι το παρακολουθούν με λιγότερο ενθουσιασμό δεν μπορούν να αρνηθούν ότι είναι άρτιο, δείχνει να το έχει γυρίσει και γράψει ολόκληρο ένα άτομο, χωρίς έξωθεν επεμβάσεις. Και αυτό είναι ένα καλό νέο, ανεξάρτητα από την συμπάθεια που έχει κανείς στο ένα αυτό άτομο.


Και τώρα, τί;


Με το Zack Snyder's Justice League να γνωρίζει επιτέλους μια μεγαλύτερη αναγνώριση, πολύς κόσμος αναρωτιέται ήδη τί θα ακολουθήσει. Ήδη ηθοποιοί, αλλά και σκηνοθέτες όπως η Patty Jenkins του Wonder Woman και ο James Wan του Aquaman δηλώνουν ότι αυτή την εκδοχή αναγνωρίζουν ως επίσημη και οι ταινίες τους είναι προσανατολισμένες στο να αποτελέσουν συνέχειές της. Άρα ποια θα πρέπει να είναι είναι τα επόμενα βήματα;


Η επιτυχία, ενδεχομένως και εμπορικά, του director's cut στα νέα οικονομικά δεδομένα της εποχή του κορονοϊού, όπου η Warner Bros αποφάσισε να βγάζει για όσο διαρκεί η πανδημία τις ταινίες της στην πλατφόρμα streaming HBO Μax, δεν αποκλείεται να οδηγήσει σε αναβίωση του σχεδίου του Snyder. Στην περίπτωση αυτή, και εφόσον η DC επιθυμεί το σύμπαν αυτό να μακροημερεύσει, πρέπει να σκεφτεί πιο στρατηγικά τις επόμενες κινήσεις της. Τα The Batman και The Suicide Squad που είναι οι επόμενες δύο ταινίες της μοιάζουν σαν αρκετά ασφαλείς επιλογές, μακριά από τα φώτα του κεντρικού σύμπαντος. Οι κινήσεις απεγνωσμένου crowd-pleasing, όπως η ανακοίνωση spin-off για οποιοδήποτε θετικό στοιχείο του Aquaman και του Shazam, δείχνουν καταδικασμένες να εγκαταλειφθούν. Κάποιο καινούριο πλάνο, πιο επικεντρωμένο στους βασικούς ήρωες, φαίνεται σχεδόν σίγουρο πως θα παρουσιαστεί στο επόμενο Comic-con όποτε και όπως αυτό λάβει χώρα. Γιατί η DC έχει πια τη σιγουριά και τις προοπτικές, να εξελιχθεί σε σημαντικό παίκτη, όσο ακόμα το υπερηρωϊκό τοπίο αποτελεί την κύρια τάση του εμπορικού κινηματογράφου

Τα μαθήματα που θα μπορούσε να λάβει κανείς από την προηγούμενη αποτυχία είναι σημαντικά και καλό είναι να μην ξεχαστούν: Μεγαλύτερη καλλιτεχνική ελευθερία στους συντελεστές της DC, θα της αποφέρει αρτιότερες ταινίες, με ταυτότητα που να τη διαφοροποιεί από τη μεγάλη της αντίπαλο. Λιγότερη πίεση να προφτάσει την (αρκετά προχωρημένη) Marvel σε επίπεδο world building θα δώσει την ευκαιρία στο κοινό να εξοικειωθεί με τους νέους ήρωες, να τους συμπαθήσει και να επιθυμήσει τις νέες περιπέτειές τους.


Επίλογος


Με τον εμπορικό κινηματογράφο να έχει λίγο-πολύ μπει στο γύψο εδώ και ένα χρόνο και τις σχετικές διαδικτυακές συζητήσεις να περιστρέφονται πια γύρω από τηλεοπτικές σειρές με κινηματογραφικό budget (λχ τα The Boys, Mandalorian και Wanda/Vision), είχαμε καιρό να δούμε ένα καλό blockbuster. Ακόμα και όταν βγήκε το Tenet, από το δημοφιλέστατο κατά τα λοιπά Christopher Nolan, το κοινό διχάστηκε από το αποτέλεσμα. Για αυτό και μοιάζει παράταιρο το γεγονός ότι ο άνθρωπος που συνήθως διχάζει, κατάφερε τώρα για πρώτη φορά να ενώσει, να χαρίσει μια αρεστή σε όλους υπερηρωική ταινία. Δεν θα ήταν υπερβολή να παρατηρήσουμε ότι με τη νέα Justice League, ο Zack Snyder έκανε κόσμο να ανυπομονεί για την επόμενη ταινία της DC, κάτι που έχει να συμβεί από εποχές The Dark Knight. Οι συνθήκες μέχρι να υλοποιηθεί το όραμά του ήταν αντίξοες και τα μονοπάτια που ανοίγονται, ιδιαίτερα ενδιαφέροντα. Για το λόγο αυτό, παρότι κατά τη γνώμη μου δεν συνιστά την καλύτερη ταινία του μέχρι τώρα, όσο αποθαρρυντικές και αν φαίνονται σε κάποιον οι τέσσερεις ώρες της διάρκειάς του, το Justice League είναι ο προσωπικός του σκηνοθετικός θρίαμβος.

Όταν η alternative δεν είναι η εναλλακτική σου​

  • Facebook
  • Instagram
  • Spotify
  • YouTube
  • Twitter

©2021 by Breakroom