The Vampire: Οι βρικόλακες στην μεγάλη οθόνη

Ποια είναι τα νοήματα που συνοδεύουν τις ιστορίες τρόμου με βρικόλακες στις ταινίες;

Ιστορίες τρόμου σε ολόκληρο τον κόσμο μιλούν για ένα πλάσμα της νύχτας. Ένα τέρας με μυτερά δόντια που διψάει για αίμα ανθρώπων. Οι ιστορίες με βαμπίρ υπάρχουν εδώ και αιώνες και τροφοδοτούν την φαντασία μας με ποικίλους τρόπους. Ποιος είναι όμως ο λόγος που τα πλάσματα αυτά καταλαμβάνουν μια τόσο σημαντική θέση στον κινηματογράφο; Αρχίζοντας με μια ιστορική αναδρομή θα αναζητήσουμε την πηγή η οποία γέννησε τους βρικόλακες όπως τους ξέρουμε σήμερα.  Όλα άρχισαν το 1819 με το βιβλίο του John William Polidori “The Vampire”. Μέχρι εκείνη την στιγμή τα βαμπίρ ήταν τρομακτικά τέρατα βγαλμένα από αστικού θρύλους και παραδόσεις.

Γράφει ο Νίκος Πάττας

Ο Polidori ήταν συγγραφέας, φυσικός και θερμός υποστηρικτής του ρομαντισμού. Εμπνευσμένος από τον φίλο του λόρδο Βύρωνα δημιούργησε, στο βιβλίο του, μια εντελώς πρωτότυπη, για την εποχή, εκδοχή ενός βαμπίρ με το όνομα λόρδος Ρούθβεν (Lord Ruthven). Εκεί γεννήθηκαν τα χαρακτηριστικά των βρικολάκων που γνωρίζουμε σήμερα, όπως η γοητεία τους και η αριστοκρατική αμφίεση τους, στην οποία βασίστηκαν ταινίες όπως το Nosferatu: A Symphony Of Horror (1922) και το Dracula (1931). 

Όπως προαναφέρθηκε, σε αυτό το βιβλίο στηρίχθηκαν διάσημες απεικονίσεις βρικολάκων σε ταινίες. Αλλά γιατί μέχρι και σήμερα τα βαμπίρ είναι τόσο διάσημα; Όπως είχε πει ο σκηνοθέτης Guillermo del Toro “Τα τέρατα είναι ζωντανές μεταφορές”. Μέσα από την εικόνα του βρικόλακα, ένας καλλιτέχνης μπορεί να μιλήσει για θέματα που απασχολούν τον ίδιο και την κοινωνία στην οποία βρίσκεται με αλληγορικό τρόπο. Ας δούμε μερικά βασικά παραδείγματα:

Φοβίες

Στο NosferatuA Symphony Of Horror ο βρικόλακας-πρωταγωνιστής Nosferatu είναι μια αλληγορία για τον αντισημιτισμό. Σε μια εποχή που ο φόβος για τους Εβραίους άνθιζε στην Γερμανία η ταινία πάτησε σε αυτήν την καλά ριζωμένη φοβία του πληθυσμού και δημιούργησε μια από τις πρώτες και καλύτερες ταινίες αγνού τρόμου στην ιστορία.

Σεξουαλικότητα

Ταινίες όπως το Interview With A Vampire (1994) και το Τhe Draculas Daughter (1936) έχουν χρησιμοποιήσει την σεξουαλικότητα των βαμπίρ ώστε να μιλήσουν για την ομοφυλοφιλία. Η σεξουαλικότητα αυτή έχει εξερευνηθεί αρκετά στον κινηματογράφο, κάποιες φορές πετυχημένα (Dracula, 1992) και άλλες όχι (Twilight, 2008).

Κοινωνικά ζητήματα

Υπάρχουν περιπτώσεις που σε ταινίες με βρικόλακες έχουν αναφερθεί και κοινωνικά ζητήματα. Τέτοια παραδείγματα είναι το Blacula (1972), το οποία είναι και η πρώτη ταινία τρόμου με cast, εξ ολοκλήρου, μαύρων πρωταγωνιστών, και αποτελεί μια αλληγορία κατά της καταπίεσης των μαύρων στην Αμερική. Άλλο ένα παράδειγμα είναι η ταινία Dead Of Night (1974), η οποία με μια ιστορία τρόμου κάνει αναφορά στα ψυχολογικά προβλήματα των βετεράνων του Βιετνάμ.

Αν και υπάρχουν ακόμα πολλά παραδείγματα με χρήση των βρικολάκων για την μεταφορά και επικοινωνία μηνυμάτων μέσα από ταινίες, νομίζω καλύψαμε τα βασικά. Κάθε ταινία από αυτές που αναφέραμε θα μπορούσε να αναλυθεί εκτενέστερα, αλλά θεωρώ πως αξίζει αυτή η μεταανάλυση να πραγματοποιηθεί από τον καθένα μας ατομικά. Την επόμενη φορά, λοιπόν, που θα παρακολουθείς μια ταινία τρόμου αναρωτήσου τι μήνυμα κρύβεται πίσω από το αιμοδιψές της τέρας.

Νίκος Πάττας

Κινηματογραφικός συντάκτης

back to top

Comments

release athens iggy pop breakroom

AGENDA

No event in the calendar
January 2019
Mon Tue Wed Thu Fri Sat Sun
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31