Όταν ένα φίλτρο δίχασε τον εγχώριο καλλιτεχνικό κόσμο

Και άλλες ιστορίες καθημερινής τρέλας.

Και να λοιπόν που ένα φίλτρο στο Facebook - ή μάλλον το μήνυμα αυτού - έφερε τη διχόνοια στον εγχώριο καλλιτεχνικό κόσμο. Τελικά Support Art Workers or not? Οι μισοί θα σου πουν ναι, οι άλλοι μισοί όχι. Ή μάλλον θα σου πουν όχι γιατί είναι υποκριτές όσοι το υιοθέτησαν - ή έστω κάποιοι εξ' αυτών. Αλλά τελικά που βρίσκεται η αλήθεια και ποιο είναι πραγματικά το πρόβλημα; Τι κρύβεται κάτω από αυτό το φίλτρο;

Γράφει ο Νίκος Παπανικολάου

Θα είμαι ειλικρινής. Δεν υποστηρίζω καμπάνιες μέσω Facebook - ενδεχομένως γιατί όσες έχω δει στο παρελθόν είτε μου φαίνονταν άσχετες είτε πως αν έπαιρνα μέρος δε θα άλλαζε τίποτα. Μην ξεχνάμε τις μυριάδες συμπολιτών μας, οι οποίο έσπευδαν να δηλωθούν ως safe για καταστροφές που είχαν συμβεί εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά. Γιατί όμως υποστήριξα αυτή; Γιατί επέλεξα να βάλω αυτό το φίλτρο στη φωτογραφία του προφίλ μου; Θα χρειαστεί να πάω δέκα χρόνια πίσω. Όταν γεμάτος ελπίδες και αφέλεια αποφάσισα να αρχίζω να γράφω για μουσική. Θυμάμαι στο πρώτο σάιτ που πήγα να γράψω, όταν μίλησα για χρήματα, η απάντηση ήταν η κλασική που παίρνει όποιος πάει να γράψει σε σάιτ: "Όταν θα έρθουν διαφημίσεις, θα σας πληρώσουμε". Για να σας σώσω από την ταλαιπωρία, διαφημίσεις δεν ήρθαν ποτέ. Κι αν ήρθαν, αυτό δε μεταφράστηκε ποτέ σε χρήματα για τη δική μου τσέπη. Αυτά τα δέκα χρόνια μεταφράζονται σε τρία διαφορετικά σάιτ, δεκάδες γνωριμίες και εκατοντάδες συναυλίες. Από promoters, press officers, μουσικούς, τεχνικούς, διοργανωτές, μουσικούς συντάκτες, χορευτές, ηθοποιούς. Θυμάμαι σχεδόν κάθε κουβέντα που έκανα με τον καθένα από αυτούς. Όσο περνάς περισσότερο χρόνο μέσα σε αυτό τον χώρο, ξέρεις και σε ξέρουν. Και ακόμη κι αν δε σε ξέρουν ή δεν τους ξέρεις, καταλαβαίνεις και καταλαβαίνουν. Στα όσα χρόνια κάνω αυτό που κάνω έχω γίνει μάρτυρας πολλών περιστατικών. Με έχουν βρίσει, με έχουν μειώσει, με έχουν κράξει σχεδόν δημόσια. Από την άλλη όμως με έχουν ευχαριστήσει, έχω δημιουργήσει φιλίες, ξέρω αρκετά καλά πολλούς ανθρώπους που εντάσσονται μέσα στον χώρο αυτό. 

Όταν είσαι ένας απλός θεατής, όπως ήμουν κι εγώ πριν από κάμποσα χρόνια, έχεις μία άλλη αντίληψη για το μουσικό χώρο. Ή καλύτερα, τον καλλιτεχνικό. Θεωρείς πως οι μουσικοί, οι τεχνικοί, οι δημοσιογράφοι, όσοι ασχολούνται τέλος πάντων με αυτό πληρώνονται και πληρώνονται καλά. Ή τουλάχιστον αυτό πίστευα εγώ - προ κρίσης που ενδεχομένως και να ίσχυε σε έναν βαθμό. Ή και όχι. Πλέον δεν ισχύει. Και υπάρχουν πολλοί λόγοι γι' αυτό. Πρωτίστως είναι η κρίση και η χρήση αυτής ως δικαιολογίας για τα πάντα. Από το θα σου δώσω λιγότερα λεφτά γιατί έχουμε κρίση, από την κρίση την ίδια που ισοπέδωσε κάθε σχεδόν μορφή κοινωνικού κράτους και βοήθειας αυτού προς τους πολίτες του ως το ότι κάποιοι αρκέστηκαν σε λιγότερα από αυτά που θα έπρεπε και έριξαν έτσι το μέσο όρο. Αλλά δε μπορώ να τους κατηγορήσω. Γιατί ο καθένας έχει το δικό του ζόρι, τη δική του ζωή, τα δικά του άγχη. Κάποιος με οικογένεια και παιδιά αρκέστηκε και με λιγότερα γιατί είχε να ταΐσει ανθρώπους. Και αυτό ποτέ δε μπορεί να κριθεί από κανέναν. Από την άλλη υπήρξαν όλοι αυτοί που με πρόφαση την κρίση, βάρεσαν κανόνι, άφησαν κόσμο απλήρωτο, και εξαφανίστηκαν με τα χρήματα που είχαν. Ακόμη εκκρεμούν δικαστήρια και χαμένοι μισθοί. 

Και που κολλάνε αυτά με το φίλτρο; Γιατί με τα χρόνια ρίξαμε τις απαιτήσεις μας. Όλοι μας. Υποχωρήσαμε. Προσπαθήσαμε όμως να μη το βάλουμε κάτω. Να μην μειώσουμε τις προσωπικότητες μας, τις ικανότητες μας, τα ταλέντα μας. Για την κάθε μισή ώρα του Podcast που ακούτε κάθε Δευτέρα, δουλεύω πέντε ώρες για να το φτιάξω. Πέντε ώρες που θα μπορούσα να κοιμάμαι, να βλέπω σειρές, να κάνω κάτι άλλο. Γιατί δεν κερδίζω κάτι από αυτό. Το κάνω γιατί μου αρέσει και το κάνω γιατί νομίζω θα αρέσει και σε πέντε - δέκα ακόμη. Και πάντα αυτό ήταν με καθοδηγούσε. Να δώσω κάτι σε κάποιον άλλο. Όχι να πάρω. Λόγω δουλειάς, πολλές μεγάλες δισκογραφικές μου στέλνουν promo CDs. Και θα τα πάρω. Όμως ποτέ δεν έχω πάρει CD από μικρή μπάντα. Ή έχω απαιτήσει. Ουκ ολίγες φορές τα αγόρασα, αν και θα μπορούσα να τα ζητήσω, απλά και μόνο για να στηρίξω. Σε συναυλίες ποτέ δε ζήτησα κάτι παραπάνω από μία απλή πρόσκληση για συντάκτη και φωτογράφο. Ποτέ δεν ζήτησα κάβα για να χώσω φίλους, ποτέ δεν κλάφτηκα σε κανέναν. Όταν συντάκτης μου ζητούσε να πάει σε συναυλία που δε μπορούσα να βρω πρόσκληση, πλήρωνα εισιτήριο. Όχι από τα έσοδα του σάιτ. Από την τσέπη μου. Από την πρωινή μου δουλειά. Θα μπορούσα να μην το κάνω. Αλλά το έκανα γιατί αυτός ο συντάκτης γουστάρει να δει κάτι και να γράψει κάτι γι' αυτό. Και υπάρχουν και μερικοί ακόμη που δε μπορούν να πάνε και θέλουν να διαβάσουν κάτι γι' αυτό. Πάντα ήμουν δίκαιος και πάντα προσπάθησα να στηρίξω την κάθε μπάντα. Και οι όποιες διαφωνίες έγιναν και θα γίνονται με επιχειρήματα. 

Για να έχεις μία πρόσκληση συντάκτη και ένα φωτογραφικό πάσο, τις περισσότερες φορές απαιτούνται δυσανάλογα ανταλλάγματα. Δε χρειάζεται να επεκταθώ, οι του χώρου ξέρουν για τι πράγμα μιλάω. Δε θεωρώ πως είμαι art worker, όχι. Αλλά γνωρίζω πόσο χάλια είναι τα πράγματα και πως αντιμετωπίζονται οι περισσότεροι εξ' αυτών. Από το κράτος, από διοργανωτές, από πολλούς ανθρώπους του ευρύτερου αυτού χώρου. Δεν έβαλα το φίλτρο γι' αυτούς όμως. Το έβαλα για τους DJs που παλεύουν να ζήσουν με 30 ευρώ μεροκάματο, τους μουσικούς που πληρώνουν από την τσέπη τους μεταφορικά και διαμονή, τους τεχνικούς που ψάχνουν να βγάλουν μεροκάματα, τους φωτογράφους, τους press officers που για πέντε κατοστάρικα δουλεύουν έξι μέρες για 12 ώρες τη μέρα. Και κάνουν τα πάντα (γιατί συμφέρουν). Από το να κουβαλάνε νερά μέχρι να κόβουν εισιτήρια σε γκισέ. Για αυτούς τους ανθρώπους το κάνω. Για όσους αναρωτιούνται αν αυτό το φίλτρο θα πληρώσει τους λογαριασμούς τους, όχι δε θα το κάνει. Αλλά εκεί ας στραφούν καλύτερα σε αυτούς που τους οφείλουν. Το φίλτρο είναι μία υποστήριξη. Είναι ο τρόπος μας για να πούμε "μαλάκα ξέρω τι λούκι τραβάς, κι εγώ είμαι μαζί σου". Είναι η φωνή μας σε μία κυβερνήσεις που επί δεκαετίες τους αντιμετωπίζουν ως χομπίστες και στην πιο κρίσιμη περίοδο του κλάδου τους, τους αφήνουν εκτός οποιουδήποτε επιδόματος ή στήριξης. 

Όλοι εσείς που θέλετε να σας δείξουμε σε πόσες συναυλίες πληρώσαμε ή πόσους δίσκους αγοράσαμε, έχετε χάσει εντελώς το νόημα αυτού. Δε μπορεί να εξισώνεις τον θεατή - ο οποίος στο φινάλε έχει τα ζόρια του και ενδεχομένως να μη μπορεί να αγοράσει δίσκο ή να πάει σε αυναυλία - με την κυβέρνηση ενός κράτους που ηθελημένα σε αφήνει στην απ' έξω. Γιατί για σένα ή για μένα 15 ευρώ μπορεί να μην είναι τίποτα, αλλά για κάποιον είναι. Οι έχοντες και θέλοντες το κάνουν. Να είστε σίγουροι γι' αυτό. Οι έχοντες όμως δεν είναι τόσοι και δε θα λύσουν το πρόβλημα. Το οποίο ουσιαστικά είναι αλλού εδώ και χρόνια. Ωστόσο είναι μία από τις λίγες ευκαιρίες να αφήσουμε λίγο στην άκρη τις διαφορές μας και να συμπορευτούμε για έναν σκοπό, για τους ανθρώπους αυτούς. Όλοι όσοι ανήκουμε στον ευρύτερο αυτό χώρο. Για μία φορά. Δεν μας χρωστάνε τίποτα αυτοί οι άνθρωποι και μας έχουν δώσει τόσα. Μια φορά, ας τους δώσουμε κι εμείς κάτι, έστω κι αν αυτό είναι ένα φίλτρο, ένα κείμενο, μία φωνή. 

Νίκος Παπανικολάου

Αρχισυντάκτης

back to top

Comments

AGENDA

No event in the calendar
August 2020
Mon Tue Wed Thu Fri Sat Sun
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31

Editorial